U vrijeme kada klimatske promjene uzimaju sve više maha, borba protiv globalnog zagrijavanja se širi na sve moguće frontove. Jedan od načina borbe, koji doduše još važi za prijedlog, je bojenje krovova u bijelo s pretpostavkom da to može znatno ublažiti temperaturu u gradovima i smanjiti efekte globalnog zagrijavanja.
Gradovi su posebno osjetljivi na klimatske promjene, jer su inače topliji od okolnih ruralnih područja. Asfaltni putevi, katranski pokrivači na krovovima i druge vještačke površine apsorbuju Sunčevu energiju, stvarajući efekat urbanog ostrva vrućine, koji u prosjeku može podići temperaturu do tri stepena Celzijusa ili više u poređenju s ruralnim područjima. Bijeli krovovi reflektuju dio Sunčeve energije i tako spuštaju temperaturu. Stvar funkcioniše po istom principu po kom je ugodnije nositi bijelu nego crnu majicu kad je toplo vrijeme.
Projekat bijelih krovova
Ovaj projekat (White Roof Project – WRP) pokrenut je 2010. u New Yorku i podstiče vlasnike zgrada da premažu krovove bijelom bojom, koja će odbijati Sunčeve zrake, čime se smanjuju potrošnja energije, troškovi hlađenja i emisije štetnih gasova. Program podržava planove grada New Yorka da do 2030. smanji emisiju CO2 za trideset odsto.
Većina krovova napravljena je od smole, koja tokom ljetnih mjeseci upija velike količine Sunčeve toplote. Prekrivanjem crnih krovova bijelim premazom, koji odbija Sunčeve zrake, smanjuje se temperatura na krovu i u zgradi. Takozvani cool roof brz je, jednostavan i pristupačan način da se smanje emisije štetnih gasova, rizik od prekida u snabdijevanju električnom energijom zbog preopterećenja mreže, te da se uštede milioni na računima za energiju.
Krov pokriven bijelom bojom koja reflektuje Sunčeve zrake odbija oko devedeset odsto Sunčevih zraka, a tradicionalni crni krov odbija ih dvadeset odsto. Ako je vanjska temperatura 32°C, temperatura na crnom krovu može se popeti i do osamdeset stepeni, a na bijelom krovu ne prelazi 38°C. Time se na troškovima hlađenja uštedi do četrdeset odsto.
Otpuštanje toplote i odbijanje zraka
“Cool roof” nije samo krov obojen u bijelo. Takav krov mora biti premazan posebnim materijalom svijetle boje koji ima dva jedinstvena svojstva: visok stepen solarne refleksivnosti i emisije infracrvenih zraka.
Solarna refleksivnost odražava nivo do kojeg krov odbija vidljive infracrvene i ultraljubičaste zrake koje čine solarnu energiju. Emisija infracrvenih zraka odnosi se na otpuštanje upijene toplote.
WRP predlaže da se svake godine pet odsto krovova na svijetu premaže bijelom bojom, čime bi do 2030. znatan broj krovova postao “Cool roofs”.
Bijeli krovovi imali bi efekat hlađenja i u samim zgradama. To bi rezultiralo, u zavisnosti od lokalne klime, promjenom količine energije korištene za grijanje i hlađenje, što bi imalo posljedice na spoljašnju temperaturu i potrošnju fosilnih goriva povezanu s globalnim zagrijavanjem.
Istraživanje je pokazalo da bi neki gradovi imali više koristi od drugih što se tiče bojenja krovova. Sve bi zavisilo od količine krovova u gradu (više njih donosi i više koristi), njihove konstrukcije (ukoliko kroz njih prolazi mnogo toplote u unutrašnjost, manje su djelotvorni) i lokacije (bijeli bi imali veći uticaj u toplijim područjima).
